Dilbilim Sözlüğü

Yazar: Kâmile İmer , Ahmet Kocaman, A. Sumru Özsoy

 

Terimler, bilindiği gibi, bir bilim dalının yapıtaşlarıdır; dil gibi herkesin ortaklığı bulunan bir alanda bu yapıtaşlarının açık, saydam bir biçimde belirlenmesi daha çok önem kazanmaktadır. Toplumbilimleri içinde seçkin bir yeri olan çağdaş dilbilimin yüzyılı aşmış bir geçmişi bulunuyor. Türkiye’de R. H. Özdem’in ilk dilbilim dersini verdiği 1933 yılından bu yana dilbilim dersleri okutulmaktadır. Özellikle 1970’lerden bu yana dilbilimdeki gelişmelere koşut olarak yeni bir terimler sözlüğü hazırlanması bir zorunluluk olmuştu. Yaklaşık 1500’ü tanımlanmış olan, önerilenlerle birlikte 2000’e yakın terim içeren bu sözlük, elbette bir son değil, bir başlangıçtır.

 

D&R'DAN SATIN AL IDEFIX'TEN SATIN AL

Ek bilgi

Yazar:

, ,

Sayfa Sayısı:

359

ISBN No:

978-605-4787-08-1

Yayın Tarihi:

2013

Boyutlar:

21 cm x 13,5 cm

Prof. Kâmile İmer, Ankara Üniversitesi ve Doğu Akdeniz Üniversitesi’nde (KKTC) görev yaptı, Başkent ve Anadolu üniversitelerinde ders verdi; Viyana Üniversitesi’nde Dilbilim ve Doğubilim enstitülerinde araştırmalar yaptı. İlgi alanı toplumdilbilim, özellikle dil planlaması. 1990-2010 yılları arasında Dilbilim Araştırmaları adlı süreli yayında yayın kurulu üyesi ve eş editör olarak görev yaptı. Çeşitli kurum ve kuruluşlarda yayın ve danışma kurulu üyesi, ulusal ve uluslararası düzeydeki dilbilim kurultaylarında düzenleme kurulu ve seçici kurul üyesi olarak görev aldı. Yunus Nadi Armağanı yarışmasında üçüncülük (1973), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilim Dalı Bilim Ödülü (1999) aldı.

Prof. Ahmet Kocaman, 10 yılı aşkın ilkokul ve ortaöğretim öğretmenliğinin ardından Hacettepe Üniversitesi İngiliz Dilbilimi bölümünde akademik çalışmalarını sürdürdü ve Dilbilim Araştırmaları dergisi ile ulusal ve uluslararası dilbilim kurultayları aracığıyla, ayrıca 1983 öncesi TDK’daki çalışmalarıyla dilbilim ve Türkçe çalışmalarına katkıda bulunmaya çalıştı. Başlıca ilgi alanları uygulamalı dilbilim, söylem incelemeleri, çeviri kuram ve uygulamaları, Türkçe ve yabancı dil öğretimidir. Son yıllarda özellikle Çağdaş Türk Dili ve Türk Dili dergileri yoluyla kamuoyunda dilbilim ve Türkçe konusunda duyarlık oluşmasına katkıda bulunmaya çalışmaktadır.

Prof. A. Sumru Özsoy, Boğaziçi Üniversitesi Dilbilim yüksek lisans programını tamamladıktan sonra kuramsal dilbilim alanında doktora çalışmalarını University of Michigan’da yapmıştır. 1983 yılından bu yana Boğaziçi Üniversitesi Batı Dilleri ve Edebiyatları Bölümü’nde dilbilim dalında öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Çalışmaları sözdizim kuramı, Türkçe’nin sözdizimi, Kafkas dillerinin yapısı, Türk İşaret Dili’nin yapısı üzerinde yoğunlaşmıştır.

Tamamlayıcı Kitaplar

  • Dilin Mimarisi

    Yazar: Noam Chomsky
    Çevirmen: İsa Kerem Bayırlı

    Noam Chomsky dil ve zihin konusunda en yaratıcı ve en çok yayın yapmış yazarlardan birisidir. Birçok kitap ve makale yazmış olmasının yanı sıra, bu konularda dünyanın çeşitli yerlerinde konuşmalar yapmış, bu konuşmalardan bazıları da kitap olarak yayımlanmıştır. Dilin Mimarisi Chomsky’nin Ocak 1996’da Delhi’de yaptığı bir konuşmanın ve onu izleyen soru-cevap bölümünün metninden oluşmaktadır.

    Chomsky, içerikçe son derece zengin bu konuşmasında, dille ilgili ilk çalışmalarından başlayıp Yetinmeci Çizgi’nin ortaya çıkışına kadar geçen zaman içindeki olayların tarihsel bir dökümünü sunuyor. Felsefi ve kavramsal konular ile teknik yenilikleri ve ampirik çalışmaları bir araya getiriyor. Ayrıca, dil yetisinin de içinde olduğu bilişsel sistemlerle ilgili mevcut çalışmaların dayandığı varsayımları açıklıyor ve araştırmaların ilerleyebileceği doğrultularla ilgili işaretleri ortaya koyuyor. Çağdaş üretici dilbilgisinin tarihini merak edenler bu konuşmayı son derece öğretici bulacaklar.

     

    D&R’DAN SATIN AL IDEFIX’TEN SATIN AL
  • Âdem’in Dili

    ,
    Yazar: Derek Bickerton
    Çevirmen: Mehmet Doğan

    İnsan Lisanı Nasıl Yarattı, Lisan İnsanı Nasıl Yarattı

    Derek Bickerton, bugün sahip olduğumuz haliyle bir lisan yaratmak için biyolojinin ve kültürün nasıl bir etkileşim içine girmiş olabileceğini araştıran az sayıdaki kişiden birisidir. Bickerton “Sanırım bazı insanlar, gitgide zekâları artan atalarımızın bir gün uyanıp, o küçük zeki kafalarıyla lisanı doğaçlama icat ettiklerini düşünüyor hâlâ” diyor. Bickerton’a göre lisan evrimsel bir adaptasyondur, zira öyle olmak zorundadır; tıpkı dik yürümek, vücut kıllarının dökülmesi ya da kavrayıcı başparmaklar gibi. Fakat tam olarak ne tür bir evrim söz konusudur? İşte bu kitap bu soruya yanıt arıyor.

    Başta insan olmak üzere pek çok türün, ellerinden geldiği ölçüde çevre şartlarını kendi gereksinimlerine uydurduğu artık bilinen bir gerçek. Dil yetisi de, niş inşasının, yani çevresel şartları kendi gereksinimlerimize uydurmamızın bir parçası. Bickerton’a göre lisan, özgül bir nişten doğmuş ve gitgide daha incelikli nişler kurmamızı mümkün kılmıştır.

    En son araştırmalar göstermektedir ki atalarımız başlangıçta, büyük hayvanların leşleriyle besleniyordu ve öteki leşçillerle vahşi bir rekabete girişmişti. Bickerton’a göre bu rekabette başarıyı, ancak yeterli sayıda adam toplayarak yakalamış olmaları makul bir çıkarımdır. Bunu yapmanın tek yolu vardı; karıncaların ve arılarınki gibi bir hayvan iletişim sisteminin ötesine geçmek.

    O halde yaklaşık iki milyon yıl geriye gidelim ve nelerin gerçekleşmiş olabileceğine bir bakalım.

     

    KİTABA GÖZ ATIN

     

    D&R'DAN SATIN AL IDEFIX'TEN SATIN AL
  • Çeviribilimde Tarih ve Tarihyazımı

    Yazar: Cemal Demircioğlu

    Doğu-Batı Ekseninde Bir Karşılaştırma

    Çeviri tarihi günümüzde kültürler ve edebiyatlar arası ilişkileri, çeviri alanına odaklanarak inceleyen disiplinlerarası bir araştırma sahasıdır. Cemal Demircioğlu’nun bu çalışması, 1980’lerden günümüze, çeviri tarihi ve tarihyazımı konularında geliştirilen akademik söylemleri seçilmiş bir literatür bağlamında ele alıyor; Türkiye içinden ve dışından araştırmacıların çeviri tarihini düşünme biçimlerine ışık tutuyor. Kitap ayrıca Osmanlı kültüründe çeviriyi, Arap-Fars-Türk edebiyatları arasındaki etkileşimi ele alan bilimcilerin yöntem önerilerine ve yaklaşımlarına da yer vererek Türkiye odaklı tarihsel çeviri araştırmalarına ilgi duyanların başvuracağı bir yapıt ortaya koyuyor.
     

    D&R'DAN SATIN AL IDEFIX'TEN SATIN AL